گروه گفت‌وگو و گزارش: حشمت‌اله آزادبخت: زورخانه، تاریخ بلندی را بر پیشانی دروازه‌‌ی کوتاه خود چین انداخته‌است. تاریخی که پا به پای فرازها و فرودها، شکست‌ها و فتح‌های سرزمین من گام برداشته و حکایت مردان بزرگی را روایت می‌کند. در پایین‌دست دایره‌‌ی گودش تصویری دور و دراز از مردانی بلند می‌چرخد. مردان بلند افتاده‌ای چون پوریای ولی که همراه نام‌شان فرهنگ پهلوانی و مردانگی و مردم‌داری را بر شانه‌های بی‌مرگی حمل کردند. روزگاری برای خود شاخ و شانه‌ای داشت و صدای مرشد با ضرب‌آهنگی عارفانه، میل‌ها را بر «برز» شانه‌ها می‌چرخاند و کباده‌ها را بر قله‌های سر آونگ می‌کرد… اما امروز آرام آرام می‌رود تا گوش گودَش از طنین «رخصت پهلوانش» خالی شود… *** رضا ابراهیمی معلمی است که تلاش می‌کند دایره‌ی زورخانه در شهرستان کوهدشت هم‌چنان دایر باشد، از این‌رو مسؤولیت هیئت آن را عهده‌دار گردیده است. سرپرست دفتر کاروان زیارتی و سیاحتی است. علاوه بر اهمیت دادن به ورزش، علاقه‌ی وافری به کارهای فرهنگی دارد. از زمان تولد «سیمره» هم‌چنان هر شماره‌اش را، رایگان، بین مسافران توزیع می‌کند. در رابطه با چند و چون ورزش باستانی با وی به گفت‌وگو نشسته‌ایم که چکیده‌اش را با هم می‌خوانیم: تاریخچه‌ی زورخانه؟ فکر می‌کنم همان‌طوری که از نام دیگرش (باستانی) برمی‌آید قدمت آن به پیش از اسلام برمی‌گردد و با کمی دقت در لوازم این ورزش این ادعا خود به خود اثبات می‌شود. کباده نمادی از کمان، سنگ نمادی از سپر، تخته نماد و شکلی از شمشیر و میل تصویری از گرز است که این‌ها تماماً آلاتی بوده‌اند که در رزم‌های پهلوانی به کار برده می‌شده‌اند. خوب بعداً به کلمه‌ی باستانی‌اش ایراد گرفته شد و نام ورزش کشتی پهلوانی و زورخانه‌ای بر آن نهاده شد البته این ورزش بعد از اسلام به خاطر وجود معنویات و اخلاق و روحیه‌‌ی مردانگی به نام بلند حضرت علی (ع) گره خورد که تا امروز بی وجود نام مبارکش انجام آن امکان‌پذیر نیست. روایت دیگری در این باره وجود دارد که پس از حمله و ورود اعراب به ایران، سرداران ایرانی مخفیانه، در زیر زمین‌ها و سرداب‌ها به انجام ورزش باستانی می‌پرداختند که به تبع آن مکان این ورزش به شکل گود درآمد. – تاریخچه‌ی آن در کوهدشت؟ قبلاً این ورزش به صورت محلی و در گوشه و کنار انجام می‌شد اما به شکل رسمی و باشگاهی از سال ۷۸ در این شهر رسماً شروع به کار نمود البته فعالیتش در این سال‌ها با شدت و ضعف همراه بوده‌است. چند نفر از سادات در شکل‌گیری آن خیلی مؤثر بوده‌اند. کسانی هم که قبلاً به صورت محلی و پراکنده فعالیت‌هایی داشتند و امروز در سنین بالایی هستند که یاریگر توسعه و رونق آن می‌باشند. -رابطه‌ی این ورزش با اخلاق و معنویات بسیار زیاد است؟ چرا؟ بله. سازمان این ورزش طوری است که نسبت به ادب، تربیت و رعایت سلسله مراتب سنی و پیشکسوتی از جایگاه بالایی برخوردار است. شما اگر به در ورودی زورخانه توجه کرده‌باشید کوتاه ساخته شده‌است تا ورزشکار از همان ابتدا با حالت تعظیم و احترام وارد شود. گود آن از تمام قسمت‌ها پایین‌تر ساخته شده‌است که ورزش‌کار، خود را پایین‌تر از دیگران و تماشاچیان بداند این است که وقتی با نام پهلوان برخورد می‌کنیم افتادگی در ذهن شکل می‌گیرد. این‌جا بد نیست به مراسم گل‌ریزان اشاره‌ای داشته‌باشم گاه پیش می‌آید که یکی از ورزش‌کاران، نیاز به کمک مالی یا درمانی دارد. مرشد بدون فاش کردن نام آن شخص از پهلوانان درخواست کمک می‌نماید. در آن هنگام پهلوانان پول‌های خود را مثل گل بر گود می‌ریزند… -ابعاد گود استاندارد چه‌قدر باید باشد؟ معمولاً ۱۲× ۱۲ در نظر گرفته می‌شود. البته خوب است گفته شود که در قدیم به خاطر تناسب با نام حضرت ابوالفضل و امام حسین (ع) به شکل شش ضلعی بود که بعداً به خاطر انتساب به نام امام غریب در ایران، به شکل هشت ضلعی هم ساخته شد و می‌شود. -علت صادر نشدنش به بیرون از مرزها؟ همان‌طور که در ابتدا گفته شد این ورزش از باستان ما سرچشمه می‌گیرد و مختص به پهلوانان ایرانی بوده‌است و جدیداً شاهد مسابقه‌ای شدن آن هستیم که در بعضی کشورهای اسلامی هم برگزار شده‌است اما من فکر می‌کنم عدم مسابقه‌ای نشدنش یکی از عوامل مهم صادر نشدنش بوده‌است، از طرفی در گذشته این ورزش به ورزش پیران معروف بود و حضور جوانان در آن کم‌رنگ می‌نمود که شاید یکی از علت‌ها هم همین بوده‌است البته اخیراً به خاطر حمایت جوان‌ها و مسؤولین به ویژه مقام معظم رهبری که بر انجام این ورزش دستور اکید داشته‌اند در حال پیشرفت و پررنگ‌تر شدن است. -آینده‌ی آن را چگونه می‌بینید؟ اگر به همین شکلی که در حال حاضر وجود دارد مورد استقبال قرار بگیرد که خوشبختانه در حال شکل‌گیری فدراسیون جهانی است، یقیناً در آینده‌ای نه چندان دور نه تنها ایران بلکه در سطح جهان گسترش پیدا خواهدکرد. گفتنی است آقای اکبر سهیلی رئیس هیئت استان تمهیداتی انجام داده‌اند که این ورزش باستانی به آموزشگاه‌ها کشیده شود و صحبت‌هایی نموده‌اند که انجمن ورزش زورخانه‌ای و پهلوانی در آموزش و پرورش تأسیس شود که این خود جای بسی امیدواری است. -حضور این ورزش به عنوان مکمل در سایر باشگاه‌ها؟ شما ببینید شنا، نشست و برخاست، میل و چرخ جز لاینفک ورزش‌های دیگر محسوب می‌شوند و این ورزش به شکل بدن‌سازی در ورزش‌های دیگر محسوس است. -نقش مرشد در این ورزش؟ باستانی فقط با مرشد می‌تواند رونق داشته‌باشد و این مرشد است که ورزش‌کاران را هدایت می‌کند در مواقع تقسیم نرمش‌ها و ورزش‌ها و حتی تنظیم ساعت و کلاً گرداننده‌ی گود کسی نیست جز مرشد. -انگیزه‌ی شما برای رونق ورزش باستانی؟ بنده به دلیل علاقه‌ی شخصی و عاطفی به حضرت علی (ع) و عشق خدمت به شهرم و جوانان و توسعه‌ی کوی پهلوانی در بین آن‌ها مسؤولیت آن را بر عهده گرفتم. از طرفی احساس می‌کنم یکی از سالم‌ترین مکان‌ها برای جوان‌هایی که هیچ سرگرمی‌ای و … ندارند، گود زورخانه است. -کمک و توجه مسؤولین و سازمان تربیت‌بدنی؟ قبلاً برخورد علاقه‌مندانه‌ای در کار نبوده‌‌است اما خوشبختانه به تازگی توجهاتی صورت گرفته‌است که جا دارد همین‌جا از فرماندار محترم آقای ابراهیمی و آقای تیموری شهردار ارجمند تشکر کنم که از نظر مالی مددکار هیئت بوده‌اند هم‌چنین از آقای رشیدی ریاست محترم تربیت‌بدنی که در نهایت هم‌کاری قطعه زمینی را برای احداث سالن به هیئت واگذار نمودند. از رئیس هیئت استان هم کمال سپاس‌گزاری را دارم. -خلاصه‌ای از نحوه‌ی انجام ورزش زورخانه؟ ورزشکار با وضو وارد می‌شود. تعظیم می‌کند. لباس مخصوص می‌پوشد. لنگ می‌بندد. به ترتیب وارد گود می‌شوند ابتدا سادات سپس ریش‌سفیدان و پیشکسوتان بعد کسوتان و … این‌ها همگی جای مخصوص خود را دارند. سادات درست زیر پای مرشد قرار می‌گیرند. بزرگان و ریش‌سفیدان هم درست در سمت مخالف. پس از مستقر شدن، مرشد با گفتن بسم‌الله الرحمن الرحیم آغازگر می‌شود. ابتدا میدان‌دار در وسط گود قرار می‌گیرد و پشت سرش به ترتیب تخته شناها را برداشته و حلقه تشکیل می‌گیرد… میدان‌دار نرمش را انجام ‌می‌دهد. با اجازه‌ی مرشد تخته‌شناها را سر جاهایشان قرار می‌دهند. باز همان میل‌ها را بر دوش می‌گذارند. با دعای میدان‌دار مرحله‌ی میل تمام می‌شود. قسمت پایانی انجام ورزش «پا» می‌باشد… باز با اجازه‌ی مرشد چرخ آغاز می‌شود البته این‌بار از کوچک‌ترین ورزشکار… دعا… تمام. -صحبت خاص؟ کوهدشت دارای جوان‌های بسیار خوب و نیرومندی است. اگر حمایت و تشویق مسؤولین و مردم همراه شود من قول می‌دهم در سطح کشور معرفی خواهیم شد. از شما و هفته‌نامه‌ی سیمره کمال تشکر را دارم که واقعاً افتخاری هستید برای این شهر که مسؤولین و مردم باید قدر شما را به خوبی بدانند.